برنامه شماره ۶۴۰ گنج حضور،تفسیر غزل ۴۴۲ دیوان شمس مولانا

?دم مزن تا بشنوی از دم زنان

?آنچه نامد در زبان و در بیان 

?دَم مَزَن تا بشنوی زان آفتاب

?آنچه نآمد در کتاب و در خطاب 

?دم مزن تا دم زند بهر تو روح

?آشنا بگذار در کشتی نوح

برنامه شماره ۶۴۰ گنج حضور

اجرا: پرویز شهبازی

۱۳۹۵ تاریخ اجرا: ۲ ژانویه ۲۰۱۶ ـ ۱۴ دی

مولوی، دیوان شمس، غزل شماره ۴۴۲

 Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Qazal)# 442, Divan e Shams

بر عاشقان فَریضه(۱) بود جست و جوی دوست

بر روی و سر چو سیل دوان تا به جوی دوست

خود اوست جمله طالب و ما همچو سایه‌ها

ای گفت و گوی ما همگی گفت و گوی دوست

گاهی به جوی دوست چو آب روان خوشیم

گاهی چو آب حبس شده در سبوی دوست

گه چون حَویجِ(۲) دیگ بجوشیم و او به فکر

کَفلیز(۳) می‌زند که چنین است خوی دوست

بر گوش ما نهاده دهان او به دَمدَمه(۴)

تا جان ما بگیرد یک باره بوی دوست

چون جانِ جان وی آمد، از وی گزیر نیست

من در جهان ندیدم یک جان عدوی دوست

بگدازدت(۵) ز ناز و چو مویت کند ضعیف

ندْهی به هر دو عالم یکتای موی دوست

با دوست ما نشسته که ای دوست دوست کو؟

کو کو همی‌زنیم ز مستی به کوی دوست

تصویرهای ناخوش و اندیشه رَکیک(۶)

از طبع سست باشد و این نیست سوی دوست

خاموش باش تا صفت خویش خود کند

کو های های سرد تو کو های هوی دوست

مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ١٢٩٨

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 3, Line # ۱۲۹۸

چیز دیگر ماند، اما گفتنش

با تو، روحُ الْقُدْس گوید بی مَنَش

نی، تو گویی هم به گوش خویشتن

نی من و، نی غیر من، ای هم تو من

مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۱۳۰۲

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 3, Line # ۱۳۰۲

 

تو یکی تو نیستی ای خوش رفیق

بلک گردونی و، دریای عمیق

آن تُوِ زَفتَت که آن نهصد تُو است

قُلزُم(۷) ست و غَرقه گاه صد تو است    

مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۱۳۰۵

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 3, Line # ۱۳۰۵

دم مزن تا بشنوی از دم زنان

آنچه نامد در زبان و در بیان 

دَم مَزَن تا بشنوی زان آفتاب

آنچه نآمد در کتاب و در خطاب 

دم مزن تا دم زند بهر تو روح

آشنا(۸) بگذار در کشتی نوح

 مولوی، مثنوی، دفتر اول، بیت ۲۲۱۱

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 1, Line # ۲۲۱۱

جست و جویی از ورای جست و جو

من نمی‌دانم، تو می‌دانی، بگو 

قال و حالی از وَرای حال و قال

غرقه گشته در جمالِ ذُوالْجَلال(۹)

غرقه‌ای نی که خلاصی باشدش

یا به جز دریا، کسی بشناسدش 

عقل جزو، از کل گویا نیستی

گر تقاضا بر تقاضا نیستی 

چون تقاضا بر تقاضا می‌رسد

موج آن دریا بدینجا می‌رسد 

مولوی، مثنوی، دفتر چهارم، بیت ۳۳۷۷

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 4, Line # ۳۳۷۷

اُشتری را دید روزی اَستری(۱۰)

چونکه با او جمع شد در آخُری 

گفت من بسیار می‌افتم به رو

در گَریوه(۱۱) و راه و در بازار و کو 

خاصه از بالای کُه تا زیر کوه

در سر آیم هر زمانی از شِکوه(۱۲)

کم همی‌افتی تو در رو بهر چیست

یا مگر خود جان پاکت دولتی ست؟ 

در سَر آیم هر دَم و زانو زنم

پُوز و زانو زان خطا پُر خون کنم 

کژ شود پالان و رَختَم بر سَرم

وز مُکاری(۱۳) هر زمان زخمی خورم 

هم‌چو کم عقلی که از عقلِ تَباه

بشکند توبه به هر دَم در گناه 

مسخرهٔ ابلیس گردد در زَمَن

از ضعیفی رای آن توبه‌شکن 

در سَر آید هر زمان چون اسبِ لَنگ

که بُوَد بارَش گران و راه سنگ 

می‌خورَد از غیب، بر سَر زخم، او

از شکست توبه آن اِدبارخو(۱۴) 

باز توبه می‌کند با رایِ سُست

دیو، یک تُف کرد و توبه‌ش را سُکُست(۱۵)  

ضعف اندر ضعف و کِبرش آنچنان

که به خواری بنگرد در واصِلان 

مولوی، مثنوی، دفتر ششم، بیت ۴۱۷۷

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 6, Line # ۴۱۷۷

یار را چندین بجویم جِدّ و چُست(۱۶)

که بدانم که نمی‌بایست جُست 

آن مَعیَّت(۱۷) کی رود در گوشِِ من

تا نگردم گرد دَوْرانِ زَمَن 

کی کنم من از مَعیَّت فهمِ راز؟

جز که از بَعدِ سفرهایِ دراز 

مولوی، مثنوی، دفتر ششم، بیت ۴۱۸۳

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 6, Line # ۴۱۸۳

بعد از آن گوید: اگر دانستمی

این مَعیَّت را، کی او را جُستمی؟

دانشِ آن بود موقوفِ سَفر

نآید آن دانش به تیزی فِکَر 

مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۱۴۱۳

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 3, Line # ۱۴۱۳

چشمه می‌بینم، ولیکن آب نی

راهِ آبم را مگر زد ره‌زنی؟

گفت: پس من نیستم معشوقِ تو

من به بُلغار و مرادت در قُتو(۱۸)

عاشقی تو بر من و، بر حالتی

حالت اندر دست نبود، یا فتی

پس نیَم کلّیِ مطلوب تو من

جزوِ مقصودم ترا اندر زَمَن(۱۹)

خانهٔ معشوقه‌ام، معشوق نی

عشق بر نقدست، بر صندوق نی

هست معشوق آنکه او یک تو بُوَد

مُبتدا و منتهایت او بُوَد 

چون بیابی‌ّاش نمانی منتظر

هم هویدا او بُوَد، هم نیز سِر

مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۴۲۰۳

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 3, Line # ۴۲۰۳

آن سَتی(۲۰) گوید وَرا که پیش ازین

من چو تو بودم ز اجزای زمین

چون بنوشیدم جِهادِ آذری

پس پذیرا گشتم و اندر خوری

مدّتی جوشیده‌ام اندر زَمَن

مدّتی دیگر درونِ دیگِ تن 

زین دو جوشش، قوّتِ حس ها شدم

روح گشتم، پس تو را اُستا شدم 

در جمادی گفتمی: زان می‌دَوی

تا شوی علم و صفاتِ معنوی

چون شدم من روح، پس بار دگر

جوشِ دیگر کُن ز حیوانی گذر

از خدا می‌خواه تا زین نکته‌ها

در نلغزیّ و، رسی در مُنتها

زانکه از قرآن، بسی گمره شدند

زان رَسَن(۲۱) قومی درونِ چَه شدند 

مر رَسَن را نیست جُرمی ای عَنود(۲۲)

چون ترا سودای سر بالا نبود 

   

(۱) فَریضه: امر واجب، لازم

(۲) حَویج: مخفف حوایج، لوازم مطبخ نظیر حبوب، سبزی و…

(۳) کَفلیز: کفگیر

(۴) دَمدَمه: مکر، فریب

(۵) بگدازدت: تو را ذوب کند

(۶) رَکیک: زشت و سخیف، ناپسند

(۷) قُلزُم: دریا

(۸) آشنا: شنا

(۹) ذُوالْجَلال:‌ دارنده شکوه و حشمت

(۱۰) اَستر: قاطر

(۱۱) گریوه: گردنه، زمین سراشیب

(۱۲) شِکوه: ترس، بیم

(۱۳) مُکاری: کسی که چهار‌پا ‌کرایه می‌دهد؛ چاروادار

(۱۴) اِدبارخو: بدبخت، ادبار به معنی بدبختی و تیره روزی است

(۱۵) سُکُستن: شکستن

(۱۶) چُست: چالاک، چابک

(۱۷) مَعیَّت: خدا با شماست هر کجا که باشید.

(۱۸) قُتو:‌ جعبه یا صندوق

(۱۹) زَمَن: روزگار

(۲۰) سَتی:‌ کدبانو، خانم پاکدامن

(۲۱) رَسَن: طناب

(۲۲) عَنود: ستیزه گر؛ من ذهنی که با ستیزه و مقاومت خودش را می سازد و یا تعمیر می کند.

برنامه شماره ۶۳۹ گنج حضور، تفسیر غزلیات دیوان شمس و مثنوی معنوی مولانا

نظر شما چیست؟ ( بدون نظر )

تایید کنید که ربات نیستید !!!

پربازدیدترین ها
  • آزمایش و تست میزان اضطراب خودتان
  • درمان نگرانی مزمن به روش های ساده و سریع
  • عواقب بسیار خطرناک حبس و نگهداشتن ادرار!
  • خطر سارکوپینا یا حجم عضلات در ورزشکاران
  • حرکات کششی مخصوص درد عضلات گردن
  • خوش اندامی و لاغری دائمی بدون گرسنگی
  • قصه گویی برای آموزش مهارتهای اجتماعی به کودکان
  • تلگرام و اینستاگرام را ببندید تا خواب شبانه آرام را تجربه کنید
  • رول بوقلمون،غذایی مخصوص چربی خون بالا
  • تاثیرات روانی انواع رنگ دکوراسیون منزل بر شما
  • غذاهای غنی از آهن
  • مادر و پدرم معتاد تلگرام و اینستاگرام است
  • رابطه سمی و کشنده و رابطه سالم در زندگی
  • جوجه کباب مزه دار شده
  • افسردگی در نوجوانان و عوارض و تبعات آن
  • جویدن لقمه ضمن لاغری باعث درمان عفونت می شود
  • تاثیر نظافت و بهداشت فردی در روابط جنسی زوجین
  • دلفین ها هم آلزایمر میگیرند!
  • قدم به قدم تهیه ی قهوه ترک
  • نکات طلایی برای انتخاب کراوات مناسب و شیک
  • سرعت تپش قلب با مرگ‌ زودرس ارتباط دارد!
  • رقابت در مد بین دونالد ترامپ و هیلاری کلینتون
  • شیوه مناسب پوشش مردانه در مجلس عروسی
  • علائم و درمان بیماری تاندونیت
  • برنامه شماره ۶۰۸ گنج حضور،تفسیرمثنوی معنوی و دیوان غزلیات مولانا
  • نشانه های رسیدن زمان زایمان را بشناسید
  • شاه ایرانی که عکاس بود!
  • مهم ترین عوامل انتقال هپاتیت در کشور!
  • با ورزش هوازی متابولیسم خود را افزایش دهید
  • رژیم غذایی برای سم زدایی از بدن
  • محبوبترین ها
  • صبحانه را حتماً بخورید،اما نه این صبحانه را
  • خود را قربانی رفتار دیگران میدانید؟
  • طرزتهیه کباب میگو برای دوستداران میگو
  • ۷ و ۹ ساعت خواب برای حفظ توانایی باروری مردان ضروریست
  • باغ گل و خانه های در دل طبیعت
  • مقاصد گردشگری جذاب و رویایی در اروپا
  • میراث خورهای ثروتمندترین مردان و زنان جهان
  • خوراک ماهی با سالاد گوجه فرنگی برای شام امشب
  • زندگینامه میرزا محمّدعلی صائب تبریزی
  • تاریخ پرفراز و نشیب موسیقی ایران
  • دستگاههای سنگ شکن کلیه و تاثیر آن در درمان بیماریها(بخش اول)
  • اس ام اس تبریک میلاد حضرت پیامبراکرم(ص) و امام صادق (ع)
  • حقایقی که در مورد سلامت دهان و دندان نمیدانید
  • طرز تهیه ماهی گرام ماسالا و ماهی سوخاری در فر
  • فواید خوردن مویز
  • برنامه شماره ۶۵۲ گنج حضور،برتبسم های شیرایمن مباش
  • لباس عید کودکمان را چه رنگی انتخاب کنیم
  • چرا زمان لذت و خوشی اینقدر کوتاه است؟
  • شناسایی باور های غلط در انتخاب همسر
  • تخم مرغ موجب تقویت حافظه و یادگیری می شود
  • با کربوهیدرات های خوب وزن خود را کم کنید
  • کربوهیدرات ها و رژیم های جایگزین
  • ده گام ساده برای ترک سیگار طی ۳۰ روز!
  • طرز تهیه کوکی شکلاتی با طعم کاکائو
  • راهکارهایی برای شما که مستعد ابتلا به هموروئید (بواسیر) هستید
  • کدام نوع پیاز برای سلامتی؟!
  • چه چیزی جلوی تعلل ورزی مردم را می گیرد؟(۸)
  • روش دم کردن زعفران
  • دو دلیل وجود دارد که چرا مردم دچار اختلال تغذیه ای بینج می شوند
  • مهارت های زندگی با نوجوان؛ دندون روی جگر بگذارید(14)
  • تــمامی حقوق محفوظ و مربوط به پـرتال “ زیباخو ” میباشد کپی برداری از مطالب تنها با ذکر مـــنبع مــــجاز مــیباشد.

    طراحی سایت و سئو : پاناب