برنامه شماره ۶۳۶ گنج حضور،تفسیر اشعار مولانا!

?راست کُن اَجزات را از راستان

?سر مکش ای راست‌رو، ز آن آستان

?هم ترازو را ترازو راست کرد

?هم ترازو را ترازو کاست کرد

?هر که با ناراستان هم‌سنگ شد

?در کمی افتاد و، عقلش دَنْگ شد

IMG_20160207_190223

برنامه شماره ۶۳۶ گنج حضور

اجرا: پرویز شهبازی

۱۳۹۵ تاریخ اجرا: ۵ دسامبر ۲۰۱۶ ـ ۱۶ آذر

مولوی، دیوان شمس، غزل شمارهٔ ۲۸۶۸

 Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Qazal)# 2868, Divan e Shams

‎در دلت چیست عجب که چو شِکَر می‌خندی؟

‎دوش شب با که بُدی که چو سَحَر می‌خندی؟

‎ای بهاری که جهان از دم تو خندان است

‎در سمن زار شکفتی، چو شجر می‌خندی

‎آتشی از رخِ خود در بت و بتخانه زدی

‎وندر آتش بنشستی و چو زر می‌خندی

‎مست و خندان ز خرابات خدا می‌آیی

‎بر شر و خیرِ جهان همچو شرر می‌خندی

‎همچو گل نافِ تو بر خنده بُریدست خدا(۱)

‎لیک امروز مها، نوعِ دگر می‌خندی

‎باغ با جمله درختان ز خزان خشک شدند

‎ز چه باغی تو که همچون گلِ ‌تر می‌خندی؟

‎تو چو ماهی و عدو سویِ تو گر تیر کشد

‎چو مه از چرخ، بر آن تیر و سپر می‌خندی

‎بوی مشکی تو که بر خِنگِ(۲) هوا می‌تازی

‎آفتابی تو که بر قرصِ قمر می‌خندی

‎تو یقینی(۳) و عیان(۴)، بر ظن(۵) و تقلید بخند

‎نظری جمله و بر نَقل و خبر می‌خندی

‎در حضورِ ابدی شاهد و مشهود تویی

‎بر ره و ره رو و بر کوچ و سفر می‌خندی

‎از میان عدم و محو برآوردی سر

‎بر سر و افسر و بر تاج و کمر می‌خندی

‎چون سگِ گرسنه هر خلق دهان بگشادست

‎تویی آن شیر که بر جوع بقر(۶) می‌خندی

‎آهوان را ز دمت خونِ جگر مشک شدست

‎رحمتست آنکه تو بر خون جگر می‌خندی

‎آهوان را به گهِ صید به گردون گیری

‎ای که بر دام و دمِ شعبده گر می‌خندی

‎دو سه بیتی که بماندست، بگو مستانه

‎ای که تو بر دلِ بی‌زیر و زبر می‌خندی

IMG_20160207_190214

مولوی، مثنوی، دفتر دوم، بیت ۶۸

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 2, Line # ۶۸

نا مُصَوَّر(۷) یا مُصَوَّر(۸) گفتنت

باطل آمد بی ز صورت رَستنت

نا مُصَوَّر یا مُصَوَّر پیش اوست

کو همه مغزست و بیرون شد ز پوست

مولوی، مثنوی، دفتر دوم، بیت ۱۲۱

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 2, Line # ۱۲۱

راست کُن اَجزات را از راستان

سر مکش ای راست‌رو، ز آن آستان

هم ترازو را ترازو راست کرد

هم ترازو را ترازو کاست کرد

هر که با ناراستان هم‌سنگ(۹) شد

در کمی افتاد و، عقلش دَنْگ(۱۰) شد

مولوی، مثنوی، دفتر دوم، بیت ۱۲۸

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 2, Line # ۱۲۸

جان بابا گویدت ابلیس هین

تا به دم بِفْریبَدَت دیو لعین

این چنین تَلْبیس(۱۱) با بابات کرد

آدمی را این سیه‌رخ، مات کرد

بر سر شطرنج چُست(۱۲) است این غُراب(۱۳)

تو مبین بازی به چشم نیم‌خواب

مولوی، مثنوی، دفتر ششم، بیت ۸

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 6, Line # ۸

راز جز با رازدان انباز نیست

راز اندر گوش مُنکِر راز نیست

لیک دعوت وارد است از کردگار

با قبول و ناقبول او را چه کار؟

نوح نهصد سال دعوت می‌نمود

دم به دم انکار قومش می‌فزود

هیچ از گفتن عِنان(۱۴) واپس کشید؟

هیچ اندر غارِ خاموشی خزید؟

گفت: از بانگ و عَلالایِ(۱۵) سگان

هیچ واگردد ز راهی کاروان؟

یا شب مهتاب از غوغای سگ

سست گردد بدر را در سیر تَگ(۱۶)؟

مه فشاند نور و سگ عو عو کند

هر کسی بر خلقت خود می‌تند

هر کسی را خدمتی داده قضا

در خورِ آن، گوهرش در ابتلا

چونکه نگذارد سگ آن نعرهٔ سَقَم(۱۷)

من مَهَم، سَیرانِ(۱۸) خود را چون هِلَم(۱۹)؟

چونکه سرکه سرکگی(۲۰) افزون کند

پس شکر را واجب افزونی بود

قهر سرکه، لطف هم‌چون انگبین

کین دو باشد رُکن هر اِسکَنجبین(۲۱)

انگبین گر پای کم آرد(۲۲) ز خَل(۲۳)

آید آن اسکنجبین اندر خَلَل(۲۴)

قوم، بر وی سرکه‌ها می‌ریختند

نوح را دریا فزون می‌ریخت قند

قند او را بد مدد از بحر جود

پس ز سرکهٔ اهل عالم می‌فزود

واحِدٌ کَالْـاَلْف(۲۵) که بود؟ آن ولی

بلک صد قرن است آن عَبْدُالْعَلی(۲۶)

خُم، که از دریا در او راهی شود

پیش او جیحون ها زانو زند

خاصه این دریا که دریاها همه

چون شنیدند این مثال و دَمدَمه(۲۷)

شد دهانشان تلخ ازین شرم و خَجَل(۲۸)

که قرین شد نام اعظم با اَقَلّ(۲۹)

در قِرانِ(۳۰) این جهان با آن جهان

این جهان از شرم می‌گردد جهان(۳۱)

مولوی، مثنوی، دفتر دوم، بیت ۳۱۳۲

Rumi( Molana Jalaleddin) Poem(Mathnavi), Book # 2, Line # ۳۱۳۲

IMG_20160207_190712

گور، خوشتر از چنین دل، مر تو را

آخر از گور دل خود، برتر آ

زنده‌ای و، زنده‌ زاد ای شوخ و شَنگ(۳۲)

دم نمی‌گیرد تو را زین گور تنگ؟

یوسف وقتی و خورشید سَما(۳۳)

زین چَه و زندان بر آ و رو نما

یونس ات در بطن(۳۴) ماهی پخته شد

مَخْلَصش(۳۵) را نیست از تسبیح، بُد

گر نبودی او مُسَبِّح(۳۶)، بطن نُون(۳۷)

حبس و زندانش بدی تا یُبْعَثُون

او به تسبیح از تن ماهی بِجَست

چیست تسبیح؟ آیت روز اَلَست

گر فراموشت شد آن تسبیح جان

بشنو این تسبیح های ماهیان

هر که دید الله را، اللّهی است

هر که دید آن بحر را، آن ماهی است

این جهان دریاست و تن، ماهی و روح

یونس محجوب از نور صَبوح(۳۸)

گر مُسَبِّح باشد از ماهی، رهید

ورنه در وی هضم گشت و ناپدید

ماهیان جان، در این دریا پُرند

تو نمی‌بینی به گردت می پَرند؟

بر تو خود را می‌زنند آن ماهیان

چشم بگشا، تا ببینی شان عیان

ماهیان را گر نمی‌بینی پدید

گوش تو تسبیحشان آخر شنید

صبر کردن، جان تسبیحات توست

صبر کن، کان است تسبیح درست

هیچ تسبیحی ندارد آن دَرَج(۳۹)

صبر کن، اَلْصَّبْرُ مِفتاحُ الْفَرَج(۴۰)

صبر چون پول(۴۱) صراط آن سو، بهشت

هست با هر خوب، یک لالای(۴۲) زشت

تا ز لالا می‌گریزی، وصل نیست

زانک لالا را ز شاهد، فَصل(۴۳) نیست

IMG_20160207_190207

(۱) ناف بر خنده بریدن: خنده را در فطرت کسی نوشتن

(۲) خِنگ: صفت اسب، اسب سفید 

(۳) یقین: ایمان قلبی بدون هیچ شک و تردیدی

(۴) عیان: یقین در دیدار، ظاهر، آشکار

(۵) ظنّ: گمان بردن، گمان کردن، پنداشتن

(۶) جوع بقر: بیماری که بیمار از خوردن سیری احساس نکند.

(۷) نامُصَوَّر: بدون شکل و تصویر

(۸) مُصَوَّر: دارای شکل و تصویر

(۹) هم‌سنگ: هم وزن، همتا، هم مرتبه، در اینجا مصاحب

(۱۰) دَنْگ: احمق، بیهوش

(۱۱) تَلْبیس: نیرنگ ساختن، پنهان کردن حقیقت

(۱۲) چُست: چابک، چالاک

(۱۳) غُراب: کلاه سیاه، زاغ

(۱۴) عِنان واپس کشیدن: باز ایستادن، توقف کردن

(۱۵) عَلالا: آواز بلند، بانگ، شور و غوغا

(۱۶) تَگ: دو، تاخت، تیزی در رفتار

(۱۷) سَقَم: بیماری

(۱۸) سَیران: سیر و گردش

(۱۹) هِلَم: ترک گویم، فرو گذارم، از مصدر هِلیدن

(۲۰) سرکگی: ترشی

(۲۱) اِسکَنجبین: معرب سرکَنگبین (سرکه + انگبین) که به سکنجبین هم معروف است.

(۲۲) پای کم آوردن: کم آمدن

(۲۳) خَل: سرکه

(۲۴) خَلَل: سستی، شکاف بین دو چیز، اینجا یعنی نقصان و خرابی. جمع: خِلال

(۲۵) واحِدٌ کَالْـاَلْف: کسی که به تنهایی معادل هزار نفر است.

(۲۶) عَبْدُالْعَلی: بنده خداوند بلند مرتبه، کسی که قدر و مرتبه اش از همتایانش بیشتر باشد و هر مرتبه رفیعی را دارا باشد.

(۲۷)‌ دَمدَمه: آوازه، افسون، مکر و فریب، در اینجا به معنی سخن شگفت انگیز، پر آوازه و مهم استفاده می شود.

(۲۸) خَجَل: خجالت، شرمساری

(۲۹) اَقَلّ: کمتر

(۳۰) ‌قِران: مقایسه

(۳۱) جهان: جهنده، مضطرب

(۳۲) شوخ و شَنگ: لطیف و زیبا، شیرین رفتار

(۳۳) سَما: آسمان

(۳۴) بطن: شکم

(۳۵)‌ مَخْلَص: محل خلاصی

(۳۶)‌ مُسَبِّح: تسبیح کننده

(۳۷) نُون: ماهی

(۳۸) صَبوح: صبح، بامداد

(۳۹) دَرَج: درجه

(۴۰) اَلْصَّبْرُ مِفتاحُ الْفَرَج: صبر کلید رستگاری است

(۴۱) پول: پل

(۴۲) لالا: لـله، غلام و بنده، مربی مرد

(۴۳) فَصل: جدا کردن

برنامه شماره ۶۳۵ گنج حضور،تفسیر غزلیات دیوان شمس

نظر شما چیست؟ ( بدون نظر )

تایید کنید که ربات نیستید !!!

پربازدیدترین ها
  • لیموترش با خواص شفابخش
  • چاقی با کمبود ماده pyy در بدن بستگی دارد
  • گفتگو را با دل آغاز کنید!
  • دلائلی برای ویجترین(گیاهخوار) شدن
  • گوجه فرنگی و خیار را ترکیب نکنید!
  • راهکارهای مهم تغذیه ای برای ثابت نگه داشتن وزنتان
  • نظر حمید عسگری راجب معروف شدن خوانندگان پاپ
  • چگونه ایست وزن یا ثابت ماندن وزن را بشکنیم و پیش برویم؟
  • در هنگام فقدان،خود را غرق در نور و روشنایی بساز!(۱۳)
  • ۱۸ خوراکی برای داشتن پوستی سالم
  • برنامه شماره ۶۸۰ گنج حضور
  • خشونت جنسی علیه کودکان و چگونگی آموزش و کنترل آن
  • از مفهوم تاریخ بخوانید!
  • مواد تغذیه ای برای کاهش تری گلیسیرید بدن
  • دانلود کتاب:«گاو بنفش همسر خود باشید»
  • عذر و بهانه های تعلل ورزی را آزمایش کنید(۱۴)
  • وزیر بهداشت چاق کشور بلژیک سوژه رسانه هاشد
  • رکوردران کاهش وزن درجهان
  • داستانی تلخ از عشق در یک نگاه
  • علل علمی پیچیدگی مغز انسان
  • کاردستی کوسه و ماهی با گیره لباس
  • نکاتی برای پخت لبوی خوشرنگ
  • آناناس هم به دشمنان سرطان پیوست!
  • لایه برداری چقدر به زیبایی پوست کمک می کند؟
  • معجونی که بمب ویتامین c است!
  • قمارخانه های دیجیتالی،رویای نسل جوان!
  • برنامه شماره ۵۸۹ گنج حضور،دیوان شمس غزل شماره ۱۶۶۱
  • محمد بحرانی: جناب‌خان از من مشهورتر است!
  • طرز تهیه کوکی شکلاتی با طعم کاکائو
  • طرز تهیه ی پلوی معطر مرغ و گوجه فرنگی
  • محبوبترین ها
  • روش های خرید و تروتازه نگهداشتن لیمو ترش
  • هندوانه پخته بخورید
  • مستحکم و آرام، هر بار یک قدم به جلو بردارید!
  • به هزار دلیل باید گوشت مرغ بخوریم!
  • ده گام ساده برای ترک سیگار طی ۳۰ روز!
  • مدلهای علمی شناخت و معالجه تعلل ورزی
  • ورزش شنا موثرترین تمرین افزایش هوش کودکان است
  • دریاچه ولشت همان بهشت گمشده مرزن آباد
  • تمرینات ورزشی برای ایجاد رانهای زیبا و کشیده در بانوان
  • نکاتی ضروری برای زیبایی بیشتر
  • روش های کاهش اشتها
  • کلان شهرهای دنیا برای رفع آلودگی و ترافیک چکار کرده اند؟
  • تفاوت موسیقی پاپ و کلاسیک
  • مجموعه اس ام اس های عاشقانه و جالب
  • اضطراب سلامتی:کیفیت پاسخ جنگ یا گریز به نشانه بیماری!(۷)
  • ماهی دو زیست بنام ماهی لانگ فیش یا ماهی سالاماندر
  • توصیه های طبی اورولوژیست ها به والدین صاحب پسر
  • با وابستگی کودکان چه کنیم؟
  • قلم گوساله و گاو فواید شگفت انگیز دارد
  • درخرید فرش دقت کنید، بخشی از هویت خانه است!
  • تاریخچه ورزش رزمی کونگ فو توآ
  • چگونه ورزش به درمان استرس کمک میکند
  • تفسیر دیوان شمس و مثنوی معنوی مولوی(گنج حضور)-برنامه ۶۲۵
  • خانم ها از این اشتباهات شما گذشت نمی کنند!
  • کوروش کبیر
  • چطوری سامانه چربی سازی در شکم و باسن ها را متوقف سازید!
  • آموزش نقاشی اسب و خروس تاج دار
  • روش خشک کردن میوه ها
  • طرزتهیه پیراشکی ترکیه ای
  • تمدن ژاپن چگونه شکوفاشد؟
  • تــمامی حقوق محفوظ و مربوط به پـرتال “ زیباخو ” میباشد کپی برداری از مطالب تنها با ذکر مـــنبع مــــجاز مــیباشد.

    طراحی سایت و سئو : پاناب