آشنایی با ساز سرنا

art023040023428535340002

این ساز همواره در اعیاد – جشن ها – مراسم ورزشی و … نواخته می شده است

 

در کشور ما این ساز تحت عناوین نظیر به زرنا – ذرنا – ذورنا نامیده می شود. ساز سرنا در بین اقوامی نظیر بلوچ ها – کردها – گیلانها – ترک ها و فارس و مازندران وجود دارد. البته در همه اقوام به این نام معروف نیست مثلاً در میان بلوچ ها به شیدی ( shidi ) در میان کردها شمال خراسان به پیق ( pjg ) معروف است در مازندران به سرنا ( serna ) یا درنا ( zerna ) معروف است.

ساز سرنا معمولاً به دسرکوتن یا نقاره همراه است. در مازندران از سرنای نوع بم بیشتر استفاده می شود.

سرنا از چهار قسمت تشکیل شد :
۱ – قمیش

۲ – لب گیر

۳ – انبرک

۴ – بدنه ساز

۱ – قمیش : از نوعی نی نرم به نام آکس ( aks ) تهیه می گردد که آن را با آب ولرم می خیسانند و داخل دهان قرار می دهند و بوسیله مجرای باریکی که در وسط قمیش قرار دارد بازدم سرنا می شود. طول قمیش که به لب گیر بسته می شود حدود ۱ تا ۲ سانتیمتر است.

۲ – لب گیر : بصورت دایره ای واشر مانند است. که جنس آن فلزی است و ما بین لب نوازنده و سرنا قرار می گیرد قطر آن ۴ سانتیمتر یا کمتر و طول آن ۱۴ سانتیمتر یا کمتر است.

۴ – بدنه سرنا : بصورت لوله ای مخروطی از جنس چوب شمشاد یا آزاد یا گردو ، گاهی اوقات هم از توت ساخته می شود. اما نوع شمشاد صدا دهی بهتری دارد.

انتهای بدنه سرنا بصورت مخروطی و مثل سازهای شیپوری طراحی شده است. سرنای مازندرانی ۶ سوراخ در قسمت بالا و یک سوراخ در قسمت پایین دارد. قبل از نواختن ساز آن را با آب ولرم خیس می نمایند ، اینکار برای صدا دهی بهتر است.

طول سرنا کامل نبوده و از ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر و در بعضی نقاط تا ۶۰ سانتیمتر می رسد. سرنای بلند تر صدای بم تری نسبت به سرنای کوتاهتر دارد. حدود صوتی صدای سرنای مازنداران دو اکتاو است . سرنا را بصورت نفس برگردان می نوازند .

art023040023428535340001

آهنگهای مخصوص سرنا شامل :

پیشنمازی – یک چوبه – دو چوبه – سه چوبه – ترکمنی – کتولی – ورساقی و … است .
این ساز همواره در اعیاد – جشن ها – مراسم ورزشی و … نواخته می شده است.

ریشه لغت سرنا
سُرنا و کَرنا هر دو به معنی بوق و با لغت (به انگلیسی: Horn) در انگلیسی از یک ریشه می‌باشند. در اصل در میان اقوامی که زبان هند و اروپایی اولیه را صحبت می‌کردند این ساز به علت اینکه از شاخ حیوانات ساخته می‌شد به این اسم نامیده شده است. شاهد دیگری که به این ادعا و مشابهت مهر تائید می‌زند نام ذوالقرنین، به معنی دارنده دو شاخ است. قَرن که مُعَرَّب کَرن است (که در اسم کَرنا مشاهده می‌شود) به معنی شاخ می‌باشد. البته سُرنای کنونی به مراتب از بوقهای شاخی اولیه پیشرفته تر است، ولی عضوی از خانواده سازهای بادی یا بوقی به شمار می‌آید.

سرنا در ایران
سرنا سازی نه تنها محلی، بلکه قدیمی است. در اشعار شعرای ایران بسیار نام سرنا، سورنا و سورنای آمده است. این ساز در سیستان و بلوچستان ، خراسان و لرستان از دیرباز رواج داشته و حتی امروزه نیز در مجالس شادی و به هنگام خواندن ترانه های محلی این نواحی بکار می رود. در نواحی لرستان سرنای کوچک و در نواحی بختیاری سرنای بلند معمول است، سرنای محلی معمولاً با دهل نواخته می‌شود. در میان سرنا نوازان مشهور ایرانی می توان از علی‌اکبر مهدی‌پور دهکردی، نوازنده نوروزنامه یا همان موسیقی هنگام تحویل سال نو و نیز رضا مریدی دلفان و شامیرزا مرادی مشهورترین نوازنده سرنای کوچک (کوتاه) نام برد.
منبع : teeteel.notkade.com

نظر شما چیست؟ ( بدون نظر )

تایید کنید که ربات نیستید !!!

پربازدیدترین ها
  • بیوگرافی علیرضا حقیقی دروازه‌ بان تیم ملی فوتبال ایران است
  • لاغری پایین تنه با چند تمرین آسان در منزل
  • بعد ازیک فقدان،باورهای خود را از نو بیان کن!(۸)
  • چگونه روش تغذیه معمول خود را به رژیم غذایی مدیترانه ای تبدیل کنید
  • طرز تهیه پیتزای متفاوت با ترکیب زیتون سیاه
  • دلیل نامگذاری هشتمین ماه سال به نام آبان
  • آیا شما هم فکر میکنید برخر مراد سوارید؟
  • ۶ سم تخریب کننده پوست
  • طرز تهیه ی برگر مخصوص گیاه خواران
  • طرز تهیه چند نوع فلافل محبوب و خوشمزه ایرانی
  • درس هایی برای زندگی: قاطع باشید(۹)
  • نخود فرنگی؛هم چاق کننده هم لاغر کننده
  • علت تیک عصبی درکودکان و شیوه های درمان آن
  • موتور جستجو گر کتاب!
  • هفت قدم برای آموزش نیکی به کودکان
  • تومور مغزی چه علائم و نشانه هایی دارد؟
  • پاک کننده های طبیعی صورت کدامند؟
  • بلوغ فکری همسرمان را چگونه تشخیص بدهیم؟
  • اصول شیک پوشی بانوان در دوره بارداری
  • این چهارعادت را ترک کنید تا برای همیشه لاغرشوید!
  • خشکی دهان فقط بخاطر کمبود آب نیست!
  • جرم گیری دندان ها با پوست سخت گردو
  • زیباترین آبشارهای ایران در استان‌های جنوبی
  • این ۵ روش لاغری برای شخص شما خطرناک است
  • درمان استرس و اضطراب بوسیله گیاهان
  • طرز مصرف صحیح حبوبات!
  • خواص روغن کانولا
  • طرزتهیه کیک رولتی با نون و پنیر و سبزی برای کودکان
  • سراب لاغری با لیپوساکشن
  • آشپزی کردن آقایان فواید زیادی برای آنها در بردارد
  • محبوبترین ها
  • انواع خواص و کاربرد های نمک اپسوم برای پوست و مو
  • ۳ نکته ی کاربردی برای شیک پوشی
  • مرگ جوان آبادانی هنگام عمل جراحی بینی
  • اضطراب سلامتی : مراحل پرورش توجه زنده (۱۳)
  • راحتی طلبی در لاغری و عارضه های خطرناک آن
  • با طرز پوشش میراندا کر،مدل مشهور آمریکایی آشنا شوید
  • سوپ قلم معجزه زیبایی پوست
  • طرز پخت لازانیا با تخم مرغ
  • نظر محققان درباره ی غذا خوردن روبروی آینه!
  • طعم دار کردن و برطرف کردن بوی بد گوشت مرغ و گوسفند
  • پیاده روی درخانه، بهترین شیوه تناسب اندام بانوان خانه دار می باشد
  • بیوگرافی استاد نقاش اسماعیل آشتیانی
  • خود فریبی مانع مهم موفقیت!(۶)
  • دانلود رمان پسر نامه رسان
  • کنترل دیابت با برخی مواد غذایی مفید
  • رفع خستگی و کسلی مزمن با چند رفتار ساده
  • توصیه مرد ۷۲ میلیارد دلاری در باره استفاده از پول و ثروتمندی
  • هورمون ها چه تاثیری بر چاقی و لاغری دارند
  • راه های برطرف کردن درد گوش هنگام پرواز
  • طرز تهیه کیک ماهی به همراه سس مخصوص
  • صبح ها خوردن شیر بهتر است یا آب پرتقال؟!
  • قوانین سالم سازی روابط نامزدی و زناشویی
  • کلمه ی جادویی و الهام بخش خود را چطوری کشف کنیم
  • میزان کالری مورد نیاز بدن برای کاهش وزن
  • خشکی دهان فقط بخاطر کمبود آب نیست!
  • نحوه ی صحیح غذا خوردن و داشتن حسی خوب
  • مروری بر رمان انسان ها
  • آیا با سونا می توان وزن را کاهش داد؟
  • دعاهایی جهت رونق کاسبی؛آیات ۱ الی ۶ سوره مطففین
  • فوت و فن پخت برنج خوش طعم
  • تــمامی حقوق محفوظ و مربوط به پـرتال “ زیباخو ” میباشد کپی برداری از مطالب تنها با ذکر مـــنبع مــــجاز مــیباشد.

    طراحی سایت و سئو : پاناب