آشنایی با ساز سرنا

art023040023428535340002

این ساز همواره در اعیاد – جشن ها – مراسم ورزشی و … نواخته می شده است

 

در کشور ما این ساز تحت عناوین نظیر به زرنا – ذرنا – ذورنا نامیده می شود. ساز سرنا در بین اقوامی نظیر بلوچ ها – کردها – گیلانها – ترک ها و فارس و مازندران وجود دارد. البته در همه اقوام به این نام معروف نیست مثلاً در میان بلوچ ها به شیدی ( shidi ) در میان کردها شمال خراسان به پیق ( pjg ) معروف است در مازندران به سرنا ( serna ) یا درنا ( zerna ) معروف است.

ساز سرنا معمولاً به دسرکوتن یا نقاره همراه است. در مازندران از سرنای نوع بم بیشتر استفاده می شود.

سرنا از چهار قسمت تشکیل شد :
۱ – قمیش

۲ – لب گیر

۳ – انبرک

۴ – بدنه ساز

۱ – قمیش : از نوعی نی نرم به نام آکس ( aks ) تهیه می گردد که آن را با آب ولرم می خیسانند و داخل دهان قرار می دهند و بوسیله مجرای باریکی که در وسط قمیش قرار دارد بازدم سرنا می شود. طول قمیش که به لب گیر بسته می شود حدود ۱ تا ۲ سانتیمتر است.

۲ – لب گیر : بصورت دایره ای واشر مانند است. که جنس آن فلزی است و ما بین لب نوازنده و سرنا قرار می گیرد قطر آن ۴ سانتیمتر یا کمتر و طول آن ۱۴ سانتیمتر یا کمتر است.

۴ – بدنه سرنا : بصورت لوله ای مخروطی از جنس چوب شمشاد یا آزاد یا گردو ، گاهی اوقات هم از توت ساخته می شود. اما نوع شمشاد صدا دهی بهتری دارد.

انتهای بدنه سرنا بصورت مخروطی و مثل سازهای شیپوری طراحی شده است. سرنای مازندرانی ۶ سوراخ در قسمت بالا و یک سوراخ در قسمت پایین دارد. قبل از نواختن ساز آن را با آب ولرم خیس می نمایند ، اینکار برای صدا دهی بهتر است.

طول سرنا کامل نبوده و از ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر و در بعضی نقاط تا ۶۰ سانتیمتر می رسد. سرنای بلند تر صدای بم تری نسبت به سرنای کوتاهتر دارد. حدود صوتی صدای سرنای مازنداران دو اکتاو است . سرنا را بصورت نفس برگردان می نوازند .

art023040023428535340001

آهنگهای مخصوص سرنا شامل :

پیشنمازی – یک چوبه – دو چوبه – سه چوبه – ترکمنی – کتولی – ورساقی و … است .
این ساز همواره در اعیاد – جشن ها – مراسم ورزشی و … نواخته می شده است.

ریشه لغت سرنا
سُرنا و کَرنا هر دو به معنی بوق و با لغت (به انگلیسی: Horn) در انگلیسی از یک ریشه می‌باشند. در اصل در میان اقوامی که زبان هند و اروپایی اولیه را صحبت می‌کردند این ساز به علت اینکه از شاخ حیوانات ساخته می‌شد به این اسم نامیده شده است. شاهد دیگری که به این ادعا و مشابهت مهر تائید می‌زند نام ذوالقرنین، به معنی دارنده دو شاخ است. قَرن که مُعَرَّب کَرن است (که در اسم کَرنا مشاهده می‌شود) به معنی شاخ می‌باشد. البته سُرنای کنونی به مراتب از بوقهای شاخی اولیه پیشرفته تر است، ولی عضوی از خانواده سازهای بادی یا بوقی به شمار می‌آید.

سرنا در ایران
سرنا سازی نه تنها محلی، بلکه قدیمی است. در اشعار شعرای ایران بسیار نام سرنا، سورنا و سورنای آمده است. این ساز در سیستان و بلوچستان ، خراسان و لرستان از دیرباز رواج داشته و حتی امروزه نیز در مجالس شادی و به هنگام خواندن ترانه های محلی این نواحی بکار می رود. در نواحی لرستان سرنای کوچک و در نواحی بختیاری سرنای بلند معمول است، سرنای محلی معمولاً با دهل نواخته می‌شود. در میان سرنا نوازان مشهور ایرانی می توان از علی‌اکبر مهدی‌پور دهکردی، نوازنده نوروزنامه یا همان موسیقی هنگام تحویل سال نو و نیز رضا مریدی دلفان و شامیرزا مرادی مشهورترین نوازنده سرنای کوچک (کوتاه) نام برد.
منبع : teeteel.notkade.com

نظر شما چیست؟ ( بدون نظر )

تایید کنید که ربات نیستید !!!

پربازدیدترین ها
  • ستاره های زن ایرانی که مادر نشدند!
  • رازهای خوش تیپی آقایان لاغر اندام
  • اسرار کاهش وزن
  • از مفهوم تاریخ بخوانید!
  • تزیین های خلاقانه تخم مرغ برای سفره ی هفت سین
  • روغن پالم و خطراتی که سلامتی شما را تهدید میکند
  • نوشابه های گازدار رژیمی و مضرات مختلف آن
  • خواص حلوا ارده برای سردمزاجان
  • دلیل علمی عطسه کردن بعد از غذا
  • آشنایی با دسرژله ای ذغال اخته و خواص آن
  • بچه چاق سالم نیست؛در خطر است!
  • لاغری و چربی سوزی و حقیقت علمی و شگفت انگیز جدید
  • اعتمادبه نفس و ۳ علت اصلی کاهش آن
  • سرما خوردگی در فصل پائیز را با رعایت این نکات کنترل کنید
  • دو دلیل وجود دارد که چرا مردم دچار اختلال تغذیه ای بینج می شوند
  • طرز تهیه ی سالاد مرغ پرخاصیت
  • معرفی آّبشار لاتون،بزرگ ترین آّبشار ایران
  • سخنان خوب،انگیزشی و اخلاقی از بزرگان علم و اندیشه
  • دوستداران گوجه سبز بخوانند!
  • اهمیت نقاشی در سلامت روان کودکان
  • کبد چرب خود را با چندتوصیه ساده طب سنتی درمان کنید
  • طرز تهیه سالاد میگو
  • نخود فرنگی؛هم چاق کننده هم لاغر کننده
  • فرایند تحلیل یا به چالش کشیدن نگرانی و اضطراب!(۱۳)
  • منشا سوزش سردل و درمان های طبیعی آن
  • فرق بین لمینت و پارکت در چیست؟
  • چرا بعضی ها هرچه میخورند،چاق نمی شوند؟
  • قهوه چه تاثیراتی بربدن انسان میگذارد؟
  • ۹ ماده غذایی که بیشتر از پرتغال ویتامین c دارند!
  • شیر بز بخوریم یا شیر گاو
  • محبوبترین ها
  • آلبالو شیپور اشتهای کاذب را خاموش میکند
  • اس ام اس خانه تکانی مختص سال ۹۵
  • نمایش فرهنگ نوکیسگی در بارداری و تولد!
  • طرز تهیه ی لیموناد هندوانه و کیوی
  • خوردن با دست از آدابِ غذا خوردن در هند به شمار می‌آید
  • عدم تقارن سینه ها در خانم ها نشانه چیست؟
  • تاثیر مخرب خوردنی های شیرین بر بدن
  • بنوشید و لاغر شوید!
  • مولانا و حکایت مرد خفته
  • خواص درمانی و غذایی بی نظیر سویا
  • صورت خود را با چند تمرین ساده تپل سازید
  • طرح لاک ناخن با رنگ سال ۲۰۱۷
  • برنامه شماره ۷۰۷ گنج حضور
  • پاییز امسال را با کج خلقی خراب نکنید!
  • اختلال خوردن درشب علامت یک مشکل عمیقتری می باشد
  • علائمی که نشان میدهد دوقلو باردارید!!
  • عزت نفس و افعی باور هسته ای شما!(۹)
  • بعد از جراحیهای لاغری باید این نکات را رعایت کنید
  • طرز تهیه دو نوع مربای چغندر و مربای هویج
  • اپیلاسیون بخش های مختلف بدن
  • قصه گرگ و بزغاله کوچولو
  • اصول شیک پوشی بانوان در دوره بارداری
  • پنیر را برای صبحانه مصرف کنیم یا شام؟!
  • ترفند و اصول ترک اعتیاد به اینترنت
  • این کلمات معرفی کننده اعتماد به نفس ضعیف شما هستند
  • خوراکی های افزایش دهنده چربی سوزی بدن (بخش دوم)
  • عیبی ندارد که مرتکب اشتباهات “احمقانه” شوید!
  • زنان در انتخاب این ورزش ها دقت کنند!
  • تفاله های هویج را دور نریزید
  • شخصیت و رابطه آن با طرز راه رفتن و قدم برداشتن انسان!
  • تــمامی حقوق محفوظ و مربوط به پـرتال “ زیباخو ” میباشد کپی برداری از مطالب تنها با ذکر مـــنبع مــــجاز مــیباشد.

    طراحی سایت و سئو : پاناب