ویتامین B12 یا همان کوبالامین و مواد غذایی حاوی این ویتامین

food-vi-1611801181372335950۱

اگر اهل مطالعه‌ی مطالب مربوط به تغذیه و سلامت هستید بدون شک بارها و بارها در مورد اهمیت ویتامین B12 خوانده‌اید. اما معمولاً اطلاعات عمومی در مورد این ویتامین چندان زیاد نیست.

در این مقاله می‌خواهیم بیشتر راجع به این ویتامین، منابع غذایی و میزان نیاز روزانه آن صحبت کنیم. با ما همراه باشید.

ویتامین B12 یا همان کوبالامین

ویتامین B12 که به آن کوبالامین هم گفته می‌شود یکی از ویتامین‌های مفید خانواده‌ی B محسوب می‌شود. بدن ما از طریق مصرف مواد غذایی به خصوص منابع حیوانی این ویتامین را جذب می‌کند. وجود ویتامین B12  برای عملکرد خوب سیستم عصبی و همچنین ساخت خون لازم و ضروری است.

کوبالامین یک ساختار کریستالی قرمز رنگی دارد و برای همین به ویتامین سرخ یا قرمز معروف است.

کوبالامین یا همان ویتامین B12 مانند ویتامین‌های دیگر برای عملکرد وظایف بدن لازم است. این ویتامین در بهبود عملکرد بدن و حفظ تعادل سیستم عصبی (رشد و تقسیم سلولی)، جذب گلوسیدها و لیپیدها، سنتز پروتئین و DNA و همچنین ساخت گلبول‌های قرمز نقش فعالی دارد.

داخل معده اسیدی به نام کلورهیدریک وجود دارد که باعث جذب این ویتامین می‌شود. ویتامین B12 در پانکراس، کبد، قلب و مغز ذخیره می‌شود و دفع آن نیز از طریق صفرا صورت می‌گیرد نه از طریق ادرار.

کشف کوبالامین از سال ۱۹۲۵ و با تلاش‌های یک محقق آمریکایی آغاز شد. این محقق مشاهده کرد مشکل کم خونی سگ‌ها با خوردن جگر از بین می‌رود. سپس سال‌ها بعد محققان آمریکایی و انگلیسی مطالعات اختصاصی روی رنگدانه ی قرمز داخل جگر انجام دادند و آن را ویتامین B12 نامیدند. در سال ۱۹۴۸ محققان آمریکایی به این نتیجه رسیدند که تزریق این ویتامین می‌تواند نوع عجیبی از کم خونی به نام آنمی پرنیشیوز را درمان کند. این نوع کم خونی حتی جذب مکمل آهن نیز بی تأثیر است.

بعد از آن محققان مطالعات زیادی در این باره انجام دادند و متوجه شدند که جذب کوبالامین برای مقابله و پیشگیری از ابتلا به بیماری‌های قلبی عروقی مفید است. به ویژه زمانی که این ویتامین همراه ویتامین B9 یا همان اسیدفولیک مصرف شود تأثیر بیشتری در حفاظت از سلامت قلب و عروق خواهد داشت.

مواد غذایی سرشار از ویتامین B12 را دریابید

کوبالامین به میزان قابل ملاحظه ای در مواد غذایی مختلف به خصوص مواد غذایی حیوانی وجود دارد. دل، جگر و کله پاچه حاوی بیشترین میزان این ویتامین می‌باشد. برخی از مواد غذایی صنعتی مانند غلات صبحانه، نوشیدنی‌های سویا و غیره نیز با کوبالامین غنی می‌شود. مواد غذایی زیر نیز حاوی ویتامین B12 هستند. توجه داشته باشید میزان ویتامین اشاره شده برای هر ۱۰۰ گرم از مواد غذایی زیر می‌باشد:

جگر گاو پخته                                     بین ۷۱ تا ۸۳ میکروگرم

قلوه، جگر گوساله و بوقلمون              بین ۳۷ تا ۷۷ میکرو گرم

مغز گوساله                                      بین ۱۰ تا ۲۱ میکرو گرم

ماهی تن کباب شده                         ۱۱ میکرو گرم

علاوه بر این مواد غذایی اشاره شده زرده‌ی تخم مرغ خام، میگو بخارپز شده، گوشت گوساله، تن ماهی، ماهی ساردین، دل و جگر مرغ، گوشت گاو و گوساله نیز حاوی بین ۲ تا ۹ میکرو گرم کوبالامین می‌باشند.

مصرف زیاد این ویتامین می‌تواند باعث افزایش آکنه شده و همچنین مصرف آن  با مکمل‌های دیگر می‌تواند باعث بروز تداخل شود

food-vi-161180118137233595054

 

هر روز چقدر باید از این ویتامین جذب کنیم؟

گیاهخوارانی که مواد غذایی حیوانی مصرف نمی‌کنند باید روزانه به میزان کافی از این ویتامین جذب کنند. افراد گوشتخوار به راحتی می‌توانند این ویتامین را با مصرف مواد غذایی حیوانی جذب کنند اما گیاهخواران برای جذب این ویتامین نیاز دارند که از مواد غذایی غنی شده از این ویتامین استفاده کنند. به میزان مصرف سفارش شده‌ی گروه های سنی مختلف توجه کنید:

کودکان زیر یک سال                                     ۰٫۴ تا ۰٫۵ میکروگرم در روز

کودکان یک تا سه سال                                ۰٫۹ میکرو گرم در روز

کودکان بین ۴ تا ۱۳ سال                              ۱٫۲ تا ۱٫۸ میکرو گرم در روز

نوجوانان بالای ۱۴ سال و افراد بزرگ سال     ۲٫۴ میکرو گرم در روز

توجه داشته باشید که زنان باردار و شیرده نیاز بیشتری به این ویتامین دارند. در واقع زنان باردار به ۲٫۶ میکرو گرم و زنان شیرده به ۲٫۸ میکرو گرم ویتامین B12 در روز نیاز دارند.

food-vi-16118011813723359505۵
موارد عدم مصرف

توجه داشته باشید که مصرف بیش از اندازه‌ی هر ماده‌ی مغذی نیز می‌تواند آسیب رسان باشد. مصرف میزان زیاد کوبالامین هم برای افرادی که از مشکلات قلبی عروقی رنج می‌برند و همچنین افرادی که سکته‌ی قلبی یا انفارکتوس میوکارد داشته‌اند مورد منع مصرف دارد. همچنین باید بدانید که مصرف زیاد این ویتامین می‌تواند باعث افزایش آکنه شده و همچنین مصرف آن با مکمل‌های دیگر می‌تواند باعث بروز تداخل شود. توجه داشته باشید که مصرف برخی از داروها مانند متفورمین، کولشی‌سین یا نئومایسین و مکمل پتاسیم می‌تواند باعث کاهش جذب ویتامین B12 شود.

 

عوامل به وجود آورنده‌ی کمبود ویتامین B12

* ناتوانی بدن در جذب ویتامین B12 موجود در مواد غذایی: این یکی از شایع‌ترین عوامل ابتلا به کمبود ویتامین B12 می‌باشد.

* کمبود فاکتور داخلی یا انترنسک: فاکتور داخلی یا انترنسک مولکولی است که از طریق معده ترشح و باعث جذب ویتامین B12 می‌شود. در واقع این فاکتور با ویتامین B12 غذا ترکیب شده و آن را به صورت قابل جذب برای روده در می‌آورد. اگر کم‌خونی به واسطه‌ی کمبود فاکتور انترنسک به وجود بیاید به آن آنمی (کم‌خونی) کشنده یا pernicious anemia می‌گویند.

کم اشتهایی، حالت تهوع و مشکلاتی مانند اسهال یا یبوست نیز از عوامل دیگر کم‌خونی محسوب می‌شوند. قرمز و خشک شدن زبان و در مواد جدی‌تر، کرخی

و گزگز دست و پا، بد خلقی، فراموشی و حالت جنون نیز از علائم وجود کم‌خونی ناشی از کمبود ویتامین B12 می‌باشد

* ضعف حالت اسیدی معده: در بین افراد مسن، ۶۰ تا ۷۰ درصد کمبود ویتامین B12 به کمبود حالت اسیدی معده مربوط می‌شود. هر چه سن بالاتر می‌رود، سلول‌های معده اسید کمتر و همچنین فاکتور انترنسک کمتری ترشح می‌کند. مصرف مداوم و طولانی مدت داروهای ضداسید یا داروهای کاهش قند خون و همچنین ابتلا به باکتری Helicobacter pylori  نیز مشکل را چند برابر می‌کند.

* بیماری‌های خودایمنی: این بیماری‌های باعث می‌شود که فاکتور انترنسک نتواند با ویتامین B12 ترکیب شود.

* وجود بیماری‌های مزمن مربوط به روده: بیماری‌های روده به عنوان مثال زخم روده مانعِ عبور ویتامین B12 از غشای روده می‌شود. در این صورت معمولاً پزشک‌ها مکمل این ویتامین را تجویز می‌کنند.

* عمل جراحی معده یا روده: بیمارانی که مجبور به عمل معده یا روده هستند برای پیشگیری از کمبود این ویتامین باید مکمل B12 مصرف کنند.

منبع:تبیان/بیتوته

نظر شما چیست؟ ( بدون نظر )

تایید کنید که ربات نیستید !!!