مدلهای علمی معالجه اختلال تغذیه ای

یکی از مهمترین اشکال وصور معالجه اختلال یا ناهنجاری تغذیه ای، معالجه رفتاری- شناختی  cognitive behavioural therapy  ،یا سی بی تی (cbt ) میباشد.

این الگو بدان منظور طراحی شده است تا رفتارها و افکاری را تغییربدهد که موجب تشگیل و حفظ ناهنجاریهای تغذیه ای میشوند.

سی بی تی درمسیر دست یابی به هدف ازیافته ها، تحقیقات وافکارمتخصصان رشته ناهنجاری تغذیه ای سود می جوید که درکتاب ها، مجلات وکنفرانس های علمی آثار ایشان  انتشار می یابد.

disorder-eating-0120304047567438

تمرکز سی بی تی تغییردادن رفتارها و به چالش کشیدن افکاری است که حافظ ونگهدارنده ناهنجاریهای تغذیه ای میباشند.

قصد براین است که در این کتاب برخی ازعناصرکلیدی سی بی تی جهت توضیح و تفهیم ناهنجاریهای تغذیه ای به شما ارائه شود.

این عناصر درمدلهای مختلف به تفصیل مورد بحث قرار گرفته اند،وشما میتوانید ضمن مطالعه آنها وکسب شناخت نسبی به الگوی ناهنجاری تغذیه ای خویش، تمرینات لازم را نیزاجرا نمائید تا بتوانید این ناهنجاریها را ازجنبه رفتاری و ذهنی، پاکسازی نمائید.

لذا بجز مطالعه این کتاب که بیشترجنبه آگاهی بخشی دارد؛ برای رفع ناهنجاریهای تغذیه ای ضرورت دارد فعالیت های بیشتری انجام دهید، ازجمله اینکه تمرینات هر مدل را با دقت مطالعه و اجرا کنید.

 

همه اینها را که انجام دهید، واقع بینی حکم میکند که میزان انتظارات خود را درحد واندازه یک کتاب تعدیل و تنظیم نمائیم، پیچیدگیهای موضوع زیاد است و هیچ کس نمیتواند یک بیماری جدی و اساسی را صرفاً با مطالعه کتاب مرتفع سازد؛

یعنی اینکه ظرفیت تغییرشما، درحد و اندازه یک کتاب خواهد بود، نه بیشتر. پس هیچ کدام از اقدامات فوق نمیتوانند در برخی افراد جایگزین مراجعه به متخصصین و معالجات بالینی باشند. یقیناً کسانی که مدت طولانی درگیر ناهنجاری های تغذیه ای هستند، مطالعه این کتاب وتمرینات آن درحد واندازه نوعی آشنایی با مشکل و ترس زدایی مقدماتی خواهد بود، تا بدانند که رفع مشکل آنها خیلی دور از دسترس نیست.

مدلهای تغییرناهنجاری رفتاری و فکری کتاب پیش رو، عمدتاً مناسب اشخاصی است که در دامن مشکلات اختلالات تغذیه ای عمیقاً گرفتار نشده اند، درواقع بجز ۲تا ۵% افراد جامعه بقیه میتوانند با مطالعه واجرای تمرینات آن، اگر درسطوح و درجات پایین هنجاری رفتاری هستند، یقنیاً برمشکل خویش غلبه کنند.

واگر کسانی هستند که مشکل ناهنجاری تغذیه ای ندارند، ولی ازسبک ها و الگوهایی رفتاری تبعیت میکنند که احتمال درگیر شدن آنها در آینده وجود دارد، پس مناسب و شایسته است که این گروه نیز ضمن مطالعه با کسب آگاهی، بگونه پیش گیری بعمل آورند.

درهرصورت دانستن همیشه بهتر است از ندانستن. اگر شما با این دانش خود بتوانید به نزدیکان خود کمک کنید تا رفتارها و افکار خود دراین زمینه را اصلاح کنند، حتماً پاداش انساندوستی و وظیفه شناسی خود را نیز دریافت خواهید کرد. یادمان باشد که سلامت نسل آینده ماموریتی بس خطیر است که بدوش همه ما سنگینی میکند.

واما اگر شما بخواهید بطور خلاصه از داستان این کتاب مطلع شوید، لطفاً سطور زیر را مطالعه فرمائید:

 

مبحث آگاهی از وضع موجود و ضرورت های تغییر: آگاهی وضرورت کسب اطلاع از وضعیت موجود خود ازجنبه های رفتاری یا فکری درهرزمینه و موضوعی درزندگی فردی و اجتماعی، اقدامی بسیار حیاتی و اجتناب ناپذیر است وبرای ایجاد هرنوع تغییر(اعم ازرفتاری یا شناختی) شناخت وضع موجود اقدامی حیاتی است.

اگرشما درخصوص وضعیت سلامت جسمی و تغذیه و الگوهای رفتار خود به مسائل مهمی بی اطلاع باشید، ضروریست گامهای نخست درجهت کنترل آنها را بردارید و آن کسب شناخت و دانش لازم است.

بمحض اینکه از رفتارهایی مطلع بشویدکه بطور خودکار وناهوشیارانه و یا خارج ازکنترل، انجام می شوند، متقابلاً شما را به این شناخت می رساند که بایستی شیوه ها و راههای معقول و عملی برای تغییر ورام ساختن و به کنترل گرفتن آنها وجود دارد و شما میتوانید قابلیت و توانایی کنترل لازم برخویشتن بدست آورید.

این کتاب سعی کرده  است هرآنچه که در خصوص رفع ناهنجاریهای تغذیه برای کاربران معمولی مورد نیازاست ازیافته های تحقیقات علمی و منابع معتبر که تاکنون انتشار یافته، گرد آوری وبصورت مدلهای کاملاً فشرده و درعین حال کاربردی برای شما تقدیم نماید.پکیج  پیش رو فرصتی است برای شما تا با مشکل خود ودامنه های آن بهترآشنا شوید و حتی آنرا کنترل  ومعالجه نمائید.

اما اگر کسی واقعاً بخواهد واقعیت های رفتار و افکار خود را انکار نماید و یا مقاومت کند وآنها را پنهان سازد، هیچ کس قادرنخواهد بود به چنین شخصی کمک نماید. متاسفانه اکثریت قاطع افرادی که دچاراضافه وزن وچاقی هستند، بگونه ای با مسئله ناهنجاری تغذیه ای درگیر میباشند، ولی خود از این موضوع بی اطلاع بوده و یا آنرا انکار میکنند.

وضعیت افراد مختلف در زمینه ناهنجاری تغذیه ای را میتوان در قالب یک طیف، بررسی و تحلیل نمود؛یعنی اینکه نسبت کمی ازافراد بلحاظ ناهنجاری تغذیه ای درابتدای طیف یا دامنه آن قرار دارند، وهمینطور نسبت بسیار کمی نیزدربخش انتهایی دامنه قرار میگیرند، اما تعداد کثیری ازافراد بلحاظ ناهنجاری تغذیه ای درحد وسط این دامنه قرارمیگیرند که میتوان گفت شامل ۹۰% کسانی میباشد که دچار اضافه وزن وچاقی هستند.

شناخت چرخه مخرب یا بدسکال؛ یکی دیگر ازموضوعات مورد بحث در فصول این کتاب،  تحلیل بررسی “چرخه مخرب” میباشد که درآن نقش عادت های تغذیه ای ناهنجار بحث می شود.

disorder-eating-0120304047567439

خود- نظارتی؛ درجهت مبارزه با عادت های تغذیه ای نامنظم خویش، شما نیازمند یاد داشت کردن یا ضبط نمودن، موادغذایی وارد شده به بدنتان میباشید. ما این را خود- نظارتی(self-monitoring) می نامیم، که درمدل ۴ معرفی خواهیم کرد. خود- نظارتی به شما امکان میدهد تا موقعیت ها و رخدادهایی را که تغذیه شما را تحت تاثیر قرار میدهند یا تغذیه نامنظم شما را تحریک میکنند، شناسایی و معالجه کنید. بنا براین در این مدل وقتی توانستید ازعادت های تغذیه ای خود آگاهی پیدا کنید، میتوانید تغییر درآنرا نیز شروع کنید.

تغذیه منظم؛ تغذیه منظم کانون غلبه بر تغذیه نامنظم میباشد. این رفتار درمدل ۵ معرفی خواهد شد. خوردن منظم درواقع خوردن چیزی درهر سه ساعت میباشد، و همیشه شکل سه وعده را بخود میگیرد و ۲تا ۳ مرتبه میان وعده درهر روز را شامل می شود. تغذیه منظم به شما کمک خواهد کرد تا شیوه روتین تغذیه مثبت را ایجاد نمائید. تغذیه منظم همچنین کمک خواهد کرد تا با تغذیه بینج مبارزه کنید، چونکه از تشگیل گرسنگی شدید که میتواند به پرخوری منجر شود، جلوگیری میکند.

وزن کردن منظم؛ وزن کردن بدن درهرهفته یک مرتبه یا شاید دو هفته یک مرتبه، کمک خواهد کرد تا استنباط یا ارزیابی درستی راجع به رابطه بین تغییرات در عادت های غذایی وتغییرات در وزن بدنتانرا، بدست آورید. این نکته اهمیت زیادی دارد که خودتانرا درفاصله کمتر ازیک هفته وزن نکنید؛ چون این عمل منجر به پنداشت خطا از نوسان های وزن بدن طبیعی و نرمال می شود که بدن نسبت به وعده ها ومواد غذایی خاص ازخود نشان میدهد. راجع به این اصل نیزدرمدل ۵ مباحث کاملتری طرح میکنیم. یکی از هدف های مهم مباحث این مدل آنست که شما خواننده محترم زندگی خویشتن را بجای اینکه به یکسری اعداد روی ترازو گره بزنید، برروی تغییر رفتارهایتان تمرکز کنید.

تعلیم روانشناختی؛ درحالیکه با استفاده از اطلاعات و دانش اکتسابی از این کتاب و مدلهای آن به پیشرفت خود ادامه میدهید، نسبت به الگوی عادت های تغذیه نابهنجار و رفتارهای کنترل وزن خویش شناخت گام به گام و اساسی بدست می آورید که به شما روشن می سازد چه چیزهایی تغذیه نابهنجاررا بگردش می آورد و حفظ میکند، و شماچگونه میتوانید این اطلاعات بدست آمده را برای مغلوب ساختن عادت های ناصواب بکارگیرید.

همچنین نسبت به برناکارآمدی رژیم های غذایی محدود کننده وکفاره دهنده یا جبران کننده بعنوان مدلهای کنترل وزن، پی خواهید برد؛ واز تبعات منفی وپرهزینه این رژیم ها شناخت عمیقتری بدست خواهید آورد.

هنگامی که شما تغذیه ناهنجار خودتانرا بشناسید، یقیناً میتوانید برآن  “پیشدستی” کرده وآنرا کنترل نمائید. درمدل ۶،  این مباحث تقدیم حضور خواهد شد.

تغییر رفتاری؛ بمحض اینکه اهداف اولیه مدلهای پیشین به نقطه بهینه خود رسیدند، شماخواهید فهمید میتوانیدرفتارهای ناهنجار خاص درتغذیه را کاملاً بشناسید وآنرا مورد اشاره قرار بدهید؛ مواردی چون خوردن محدود وناقص غذا، تغذیه بینج، فعالیت های جبرانی و یا ورزش افراطی وشدید. که مباحث جالب توجهی در خصوص آنها  در مدلهای ۶-۸  معرفی خواهیم کرد.

disorder-eating-0120304047567443

تغییر شناختی؛ شناخت ازملزومات تفکراست. شما عزیزان در این بخش از کتاب های ومدلهای معرفی شده تاکنون به ملزومات لازم برای تفکر و اندیشیدن راجع به موضوع دست یافته اید. یعنی توانسته ایم تا اینجا به شما کمک کنیم تا طرز تفکر زیانبخش را بشناسید که همراه و کمک کننده تغذیه نامنظم میباشد.

 

آگاهی ازالگوهای تفکر خودتان (آگاهی شناختی- روانی)؛ اصطلاح شناختی- روانی به فرایند اندیشیدن راجع به تفکرات خودتان مربوط میشود؛ وقتی به این مرحله برسید مانند کسی هستید که برفرازقله ای رسیده باشید، درمقام یک ناظر بیطرف، میتوانید به طرف پائین و برخودتان نگاه کنید و به فرایند تفکرات خودتان ازفاصله ای دور نگاه بیاندازید.

یک بخش مهم این فرایند شامل یادگیری راجع به “ذهنیت های” خودتان میباشد. هرکسی ذهنیتی دارد که برشیوه مشاهده اوازجهان تاثیر میگذارد. افراد برخوردار از ناهنجاریهای تغذیه ای  ذهنیت هایی دارند که سبب می شود آنها حوادث را به شیوه خاصی تفسیر کنند که حاصل ونتیجه چنین طرز تفکری تغذیه ناهنجار میباشد والبته تقویت یا تحکیم متقابل تفکر فوق بوسیله تغذیه ناهنجار.

افراد چاق معمولاً ازچنین ذهنیت هایی را درطرز تفکرشان برخوردارند. طوریکه مثلاً، اگر فردی به آنها بگوید؛”چقدرخوب بنظر میرسی،” ذهنیت او، جمله طرف مقابل را اینطور ترجمه میکند که ؛توچقدر چاق هستی؟

تعهد؛ توصیه موکد ما به شما این است که این فرایند تغییر را پله به پله و درطی زمان طی نمائید. کار تغییر رفتار و ذهن، یکی از مشکلترین اقدامات بشیریست، بنابراین ممکن است مدتی زمان ببرد، فلذا یادتان باشد، اینجا هیچ مسابقه ای درکار نیست. درخودتان نوعی تعهد و التزام برای عملی ساختن تغییر وکامل نمودن فعالیت ازطریق این مدلها را بوجود آورید. درپایان اجرای مطالعات و تمرینات خواهید فهمید که ارزش تلاش کردن را داشته است. تعهد خودتان به برنامه را هم اکنون روی کاغذ بنویسید!

 

فهرست مدلهای اختلال تغذیه ای

 

مدل  اول: اختلال یا ناهنجاری تغذیه ای به چه معناست؟

 

download
مدل دوم: برای درمان اختلال تغذیه ای چگونه آماده شویم

 

download
مدل سوم : شیوه های ماندگاری ناهنجاریهای تغذیه ای

 

download

مدل چهارم : خود- نظارتی

 

download

 

مدل پنجم: تغذیه منظم و وزن کردن منظم.

download
مدل ششم : تغذیه بینج، پاک کننده ها و ورزش افراطی
مدل هفتم: خلقیات و ناهنجاری تغذیه ای
مدل هشتم: قوانین رژیم غذایی
مدل نهم : بازدید پیشرفت ها و موانع تغییر
مدل دهم:  بیش ارزیابی شکل اندام و وزن بدن
مدل یازدهم: به چالش کشیدن افکار بی فایده
مدل دوازدهم: قوانین رژیم غذایی چالش برانگیز
مدل سیزدهم: بدن گریزی، چک کردن و “چاقی احساسی”
مدل چهاردهم: عزت نفس ضعیف
مدل پانزدهم: بهبود عزت نفس ضعیف
مدل شانزدهم: ذهنیت چیست؟
مدل هفدهم: تغییر ذهنیت
مدل هیجدهم: حفظ تغییر و ممانعت از برگشت

نظر شما چیست؟ ( بدون نظر )

تایید کنید که ربات نیستید !!!