صنایع دستی بی نظیر همدان

صنایع دستی بی نظیر همدان

سفال و سرامیک:

یکی از مهمترین رشته های صنایع دستی استان همدان سفال و سرامیک است که دارای شهرت جهانی است. مرکز اصلی تولید این رشته در شهر لالجین می‌باشد. قدمت تولید سفال و سرامیک در این منطقه به ۷۰۰ سال پیش می‌رسد. وجود اساتید و هنرمندان برجسته در این دیار و تنوع در تولیدات این رشته بسیار است.

بعنوان مثال تولید انواع ظروف مصرفی، ظروف تزئینی و آثار هنری، انواع تندیس، تولیدات سرامیک لعابدار، نقاشی شده و بدون نقاشی، خام پخت با نقاشی های زیر لعابی، تلفیق سفال با چرم، چوب، پارچه، گل، خرمهره و… که این محصولات تولیدی در نزدیک به ۷۰۰ کارگاه سفال و سرامیک شهر لالجین را بصورت نمایشگاهی زیبا و ویترینی ارزنده با عرضه در بیش از یکصد فروشگاه و نمایشگاه به نمایش در آورده است و اغلب محصولات تولیدی علاوه بر شهرستانهای استان بخصوص مرکز استان در سراسر کشور و بخشی نیز به خارج از کشور صادر می‌گردد.

چرم:

یکی دیگر از مهمترین صنایع دستی استان همدان چرم می‌باشد. با توجه به اینکه دامپروری در استان همدان رواج دارد تولید چرم سنتی از قدمت و شهرت جهانی بر خوردار است. هم اکنون واحد های سراحی در شهر همدان و شهرک صنعتی ویان فعال می‌باشند که تولیدات چرم در این واحد ها انجام می‌گیرد.

مصنوعات چرمی‌:

ساخت محصولات چرمی‌از چرم در کارگاه های دیگری توسط صنعتگران برجسته صورت می‌پذیرد که شامل: انواع کیف، کمربند، کیف سامسونت، جا سوئیچی، قاب های مختلف، لباس و… می‌باشد. بیشترین کارگاههای تولید مصنوعات چرمی‌در شهرستان همدان می‌باشند، لیکن در شهرستانهای استان نیز کارگاههایی بصورت پراکنده در این زمینه فعال هستند.

منبت:

با توجه به موقعیت جغرافیایی و آب و هوایی در شهرستانهای تویسرکان، ملایر، نهاوند و همدان محل مناسبی برای رویش در ختان جنگلی، گردو، گلابی، زبان گنجشک و سایر درختان مورد مصرف می‌باشد. وجود استید مجرب و با سوابق طولانی در این شهرستان ها موجب شده است تا این رشته در استان از رونق خاصی برخوردار باشد. تولیدات کارگاههای منبت عبارتند از: ساخت انواع مبلمان استیل، کنسول، سرویس میز غذا خوری، سرویس خواب، بوفه و دهها مورد آثار هنری دیگر.

کنده کاری روی چوب:

یکی دیگر از رشته های هنری است که به شکل بسیار بدیع وهنرندانه ای روی چوب صورت می‌گیرد. مرکز تولیدات این رشته هنری عمدتا” در شهر همدان بوده که در کشور کم نظیر است.

سنگ:

برخورداری استان از معادن سنگ های مختلف از جمله گرانیت، کوارتز، فلدسپا، میکا و…… در استان و همچنین وجود کارگاههای ساخت انواع تندیسهای سنگی، حکاکی بر روی سنگ، حجاری، تراش و مات کاری روی سنگ، تراش سنگها ی قیمتی و نیمه قیمتی همینطور آثار تاریخی بر جای مانده از پیشینیان چون گنج نامه، شیر سنگی و… که می‌توان به عنوان پیشینه این هنر در استان از آنها یاد کرد.

گلیم:

از زیر اندازهای بسیار متنوع و زیباست که معمولا” با الیاف پشم الوان بافته میشود. نقشه و طرح گلیم هر منطقه خاص آن منطقه می‌باشد. بطوریکه از روی بافت و نقشه گلیم می‌توان منطقه بافت آن را تعیین نمود. نقشه های گلیم در استان همدان (به شکل ساده و برجسته) عبارتند از: ضربدری، گل قندی، گل سبدی، گل لاله، اسلیمی، خرچنگی، زنگوله، دست دلبر و جناقی.
در اکثر روستاها و همچنین شهرهای استان گلیم بافی رواج دارد لیکن در حال حاضر بیشترین کارگاههای گلیم در شهر نهاوند فعل می‌باشند که اکثر تولیدات آنها به خارج از کشور صادر می‌گردد

تابلو فرش:

بافت تابلوهای نفیس با طرحهایی از مناظر، تصویر شخصیتها، اماکن تاریخی، فرهنگی با استفاده از الیاف پشم مرغوب و ابریشم الوان توسط هنرمندان قالیباف که در اکثر نقاط استان بخصوص شهرستانهی ملایر، همدان و کبودرآهنگ رواج دارد.

مروار بافی :

بافت انواع سبد های زیبا از چوب مروار که بیشتر در شهرستان ملایر رواج دارد. چوب مروار در مزارع برخی از روستاها کشت می‌شود. نوع چوب مروار این مناطق از بهترین نوع، بدون شاخه های اضافی و گره می‌باشد. محصولات تولیدی شامل انواع سبد، گلدان، مبلمان، میز و صندلی و دهها نمونه دیگر است.

سبد بافی:

بافت انواع سبد برای ظروف و گلدانها که بسیار ظریف با استفاده از ساقه گندم به شکل هنرمندانه ای صورت می‌پذیرد.

ساز سنتی:

ساخت انواع سازهای سنتی از قبیل سه تار، سنتور، دف و… از چوب های مخصوص به روش سنتی می‌باشد که بیشترین کارگاهها در شهرستان همدان و تعدادی نیز در سایر شهرستانهای استان وجود دارد.

کاشی کتیبه (هفت رنگ):

این نوع کاشی که به روش سنتی با طرحها و نقوش بسیار زیبا تولید می‌شود، برای دیوارها و بقاع متبرکه، مساجد، اماکن زیارتی، سر درب ادارات، اماکن فرهنگی و… استفاده می‌شود. تولید این نوع کاشی در شهر همدان و لالجین رواج دارد.

منبت کاری روی چوب:

تابلو هایی از برش های بسیار ظریف از چوب انجام و سپس آیات قرآنی، شعر و… به خط نسخ، نستعلیق و شکسته با حاشیه هایی زیبا کنار هم قرار گرفته و تابلو هایی نفیس مشبک را تشکیل می‌دهند. این هنر در اکثر نقاط استان متداول است.

معرق چوب:

تولیدات این هنر از کنار هم قرار دادن برش های بسیار ظریف و نازک از انواع چوبهای تزئینی، صدف، عاج و… در قالب طرحها و تابلو های نقاشی مینیاتور بسیار نفیس در اغلب نقاط استان بخصوص ملایر، تویسرکان، نهاوند و همدان رواج دارد و به وجود می‌آید.

مسگری:

ساخت انواع ظروف مسی با استفاده از ورقه های مسی و یا پوشش بدنه ظروف با آلیاژی از قلع و روی برای جلا وزیبایی که تولیدات آن معمولا” شامل انواع دیگ، کاسه، بشقاب، ظروف آشپزخانه و… می‌باشد. که در قدیم الایام بازار مسگرهای همدان یکی از بازارهای پر رونق و اصلی این رشته محسوبمی‌شد.

قلم زنی روی مس:

ایجاد طرحها و نقوش برجسته و فرو رفته در بدنه ظروف مسی با استفاده از ابزارهای بسیار ساده (قلم و چکش) صورت می‌پذیرد. این نوع صنایع دستی در حال حاضر توسط صنعتگران خبره بیشتر در شهر های ملایر و همدان تولید می‌شود.

سوزن دوزی سنتی:

دوخت انواع طرحها و نقوش سنتی بر روی پارچه های ساده، ترمه و مخمل و… با نخهای ابریشمی‌رنگی و اجرای دوخت های ساقه دوزی، پته دوزی، برداری دوزی، پیله دوزی، آینه دوزی، سرمه دوزی، سکه دوزی، چشمه دوزی و… که در اکثر نقاط استان رواج دارد. بخصوص در شهرستانهی همدان وملایر چند شرکت تعاونی که اعضاء آن را اکثرا” بانوان تشکیل می‌دهد به تولید رودوزیهای سنتی مبادرت می‌ورزند.

طلا سازی:

ساخت انواع زیور آلات با استفاده از مفتولیهایی از جنس طلای زرد و سفید با عیار ۱۸ که تقریبا” در برخی از شهرستانهای استان رشته طلا سازی متداول است، لیکن کاگاههای طلا سازی همدان شهرت و قدمت خاصی برخوردار اند.

ملیله نقره:

ساخت انواع زیور آلات و ظروف زینتی با استفاده از مفتولهای نقره ای توسط صنعتگران این رشته که در برخی از نقاط استان متداوال است.

انگشترسازی (زیور آلات نقره و طلا):

ساخت انواع رکاب انگشتر از جنس نقره و طلا به اشکال و طرحهای گوناگون در فرم رکاب که معمولا” با نگین و سنگهای قیمتی و نیمه قیمتی اعم از الماس، یاقوت، زمرد، یشم، فیروزه و عقیق مزین می‌ شود.

تذهیب:

اجرای طرح های سنتی، اسلیمی، ختایی بر روی کاغذ های رنگی، طلایی و نقره ای برای تزئین خطوط خوشنویسی شده تابلو های قرآنی، شعر و… و یا تزئین متون بکار می‌رود که هنرمندان برجسته این رشته در اکثر نقاط استان به فعالیت مشغول هستند.

نقاشی ایرانی (مینیاتور):

طراحی نقوش مینیاتوری بر روی صفحه کاغذ و بدنه سفالی، گلدانها و کتیبه ها با ذوق هنری بسیار بالا توسط هنرمندان این رشته در اغلب نقاط استان بخصوص همدان صورت می‌پذیرد.

نقاشی روی سفال و سرامیک:

طراحی نقوش سنتی و مدرن بر روی بدنه سفالی و سرامیک که به روش : نقاشی روی بدنه لعابی، نقاشی زیر لعابی، نقاشی های رنگ و روغن،نقاشی آب طلا صورت می‌پذیرد. کارگااههای نقاشی بیشتر در لالجین، همدان و بطور پراکنده تعدادی نیز در سایر شهرستانهای استان فعال هستند.

شیشه گری سنتی (آبگینه):

ساخت ظروف شیشه ای بی رنگ و الوان به روش سنتی (دمیدن هوا به دورن مواد مذاب شیشه). در گذشته ای نه چندان دور کارگاه های تولید ظروف شیشه ای در برخی از مناطق استان وجو داشتند لیکن فعالیت این رشته قدری کم رونق شده است.

طلا کاری روی شیشه:

طراحی نقوش سنتی، اسلیمی، ختایی و گل و بته با آب طلا بر روی بدنه ظروف شیشه ای سنتی (انواع گلاب پاش، شکلات خوری، لوستر، میوه خوری و… ) با ظرافت و زیبایی خاصی صورت می‌پذیرد. این هنرمندان عمدتا” در شهر های همدان، ملایر و لالجین فعال هستند.

تراش شیشه:

اجرای طرح های برجسته و فرو رفته و یا مات کاری سطح شیشه (سن بلاست) بر روی بدنه شیشه ای با استفاده از ابزار ساده و ایجاد اشکال مختلف و زیبا بر روی ظروف مصزفی و تزئینی شیشه ای همچون پارچ و لیوان، میوه خوری، شکلات خوری، لوستر و… صورت می‌پذیرد.

قاب سازی:

ساخت قاب های چوبی بسیار نفیس با اجرای طرحهای زیبا و سنتی به دو روش کنده کاری روی چوب (منبت) یا قالبی روی بدنه قاب انجام می‌گیرد. کارگاههای قاب سازی عمدتاگ در شهرستان رزن (روستای کاج)، همدان، ملایر و تویسرکان فعال هستند.

گیوه بافی:

بافت پاپوش های سنتی از نخ پنبه ای و ابریشم بشکل کفش و صندل های زیبا با اجرای طرحها و نقوش جذاب صورت می‌گیرد. بافت گیوه اصولا” توسط هنرمندان پر حوصله در اکثر روستاها و شهرستانهای استان انجام می‌گیرد.

زنجیر سازی:

ساخت انواع زنجیر در سایز های مختلف با استفاده از مفتولهای فولادی، این رشته صنایع دستی در برخی از شهرستانهای استان رایج است.

چاقو سازی:

ساخت وسائل فلزی (به شکل سنتی) مانند چاقو، قند شکن، کارد، قلم تراش، و… از ورقه های فولادی و تزئین دسته چاقو با صدف، چوب یا شاخ گوزن و پوشش بدنه فلزی با لایه ای از جنس کرم. این رشته در همدان و برخی از شهرستانهای استان انجام می‌گیرد.

صنایع دستی تلفیقی:

این نوع صنایع دستی انواع گوناگون دارد که عبارتند از : تلفیق چرم و سفال، چرم و چوب، سفال و مروار، شیشه و طلا کوبی و نقره کوبی، سفال و گل، سفال و سوزن دوزی روی چرم، گلیم و چرم، جاجیم و چرم، و… که در اکثر نقاط استان به اشکال مختلف تولید می‌شود.

طلا کوبی و نقره کوبی:

ایجاد طرحهای سنتی بر روی ورقه های نقره ای و طلایی به شکل برجسته و نصب ورقه های منقوش بر روی بدنه های شیشه ای، چوبی و سرامیکی. کارگاه های طلا کوبی و نقره کوبی از جمله رشته های جدید می‌باشد.

مصنوعات فلزی (فرفوژه):

ساخت انواع وسایل منزل و تزئینات با استفاده از شکل دادن به مفتولهای فلزی. (مبل و صندلی، میز غذا خوری، سرویس خواب، جالباسی، لوستر و… ) این رشته در حال حاضر بسیار مورد توجه قرار گرفته و تولیدات آن نیز هر روز متنوع تر می‌شود.

منبع: mehremihan.ir

بامبو بافی هنر سنتی گیلان!

نظر شما چیست؟ ( بدون نظر )

تایید کنید که ربات نیستید !!!