خود زشت پنداری و مشغولیت ذهنی به ظاهر!(۷)

خود زشت پنداری، مشغولیت ذهنی

مشغولیت ذهنی به ظاهر به اشکال و صورت های مختلفی صورت میگیرد که در این مدل پکیج درمانی خود زشت پنداری،‌ آنها را توضیح میدهیم و سپس از شما میخواهیم، راجع به وضعیت خودتان در این خصوص قضاوت کنید و نظر بدهید.

 

۱- سئوالات تکراری بدون پاسخ
شاید متوجه شده باشید که راجع به وضع ظاهریتان بارها و بارها مشغول طرح یکسری پرسش های مشابه شده اید. بهرحال چون شما به سئوالات پاسخ ساده ای ندارید، اینها ادامه می یابند و شما نیز همچنان باهمان احساس افسردگی تان زندگی میکنید. شایع ترین این سئوالات عبارتند از:
چرا من این شکلی بنظر می رسم؟ آخه!چرا من؟
چرا صاحب بهترین ژن ها نشدم ؟ در حالیکه دیگران هیچ مشکلی ندارند
چرا باید به این سرنوشت مبتلا باشم؟
چرا مثل بقیه یک انسان معمولی و نرمال نیستم؟

تمرین:
اگر شما نیز تجربه طرح چنین پرسش های تکراری و بدون پاسخ راجع به وضع ظاهریتان بوده اید، آنها را یادداشت کنید. …………………

 

۲-خود انتقادی یا سرزنش خویش
احتمالاً تا حالا به این موضوع دقت کرده اید که وقتی دچار روحیه ضعیف یا منفی هستید، شروع میکنید به زدن برچسب های منفی نسبت به خودتان. ازجمله برچسب های عمومی و رایج که افراد درگیر خود زشت پنداری از آنها استفاده میکنند:
• آدم ضجرآوری هستم،
• خیلی زشت بنظر می رسم،
• شبیه احمق ها شده ام،
• باعث ناراحتی مردم هستم،
• قیافه ضایع و خجالت آوری دارم،
• تلاش برای درست کردن این قیافه، اتلاف وقت است،
• …..
با وجود اینگونه افکار، شاید روی بخش های خاصی از بدن تان بیشتری تمرکز و توجه کنید و بیشتر به این نواحی برچسب بزنید،بطور مثال:
• دستانم مثل دسته بیل بلند و بیقواره است،
• خیلی کچل و بی مو هستم،
• پوستم آویزان و پژمرده است و خیلی پیر بنظر می رسم،
• داندانهایم زرد و بی ریخت شده است.
• دماغم مثل خرطوم فیل است
• زگیل زیر پلکام شبیه تابلو خطر می باشد
• ….

تمرین:‌
اگر شما نیز به هردلیلی وضع ظاهریخودتان را به این شیوه مورد انتقاد قرار میدهید، لحظه ای وقت بگذارید و چند نمونه از کلمات قصارخود را در زیر یادداشت کنید:
………………..

 

خود زشت پنداری، توهم

۳- خیالات و توهم
گاهی اوقات پس از اینگونه برچسب ها و احساس نومیدی، ذهن تان به خیالاتی راجع به آنچه که درگذشته می توانستید داشته باشید یا آنچه در آینده میتوانید بدست آورید، سرگرم می شود.
ازجمله این خیالات:
• اگرقدبلندتر بودم، حتماً پیش مردم محبوب تر بودم.
• اگر این جوش را نداشتم، حتماً دوست بهتری پیدا میکردم.
• وقتی عضلات بزرگ تر داشته باشم،بیشتر مورد توجه و مقبولیت قرار میگیرم.
• اگر جراحی بکنم، همه چیز حل میشه.
ولی یک حس بنیادین است که میگوید فقط زمانی این خیال شما میتواند تحقق یابد که شما بصورت متفاوتی به قضیه نگاه کنید
تمرین:
آیا شما نیز به فکر کردن و خیال بافی راجع به آنچه که میتوانستید داشته باشید یا با تغییر وضع ظاهرتان میتوانید کسب کنید، مشغول هستید؟
اگر پاسخ تان مثبت است، این افکار و خیالات را یاد داشت کنید.
………………………..

 

۴- مقایسه های منفی
معمولا افراد دچار اختلال خود زشت پنداری، عادت دارند روی جنبه های مثبت دیگران و بالعکس روی جنبه های منفی خود،بیشترتمرکز نمایند. اگر شما نیز چنین رفتاری داشته باشید، میتواند شما را در موقعیتی قرار بدهد که بین خودتان و دیگران به هرنوع مقایسه ای (با ربط و بی ربط) دست بزنید و همیشه نیز خود را فردی نامطلوب، زشت و نامحبوب ببینید.
چند نمونه از مقایسه های منفی:
• من هیچ وقت نمیتوانم به اندازه آنها خوب باشم،
• آنها خیلی خوشگلتر از من هستند،
• ای کاش من هم موهای او را داشتم، موهای من خیلی وحشتناک است،
• در مقایسه با هرکسی که می شناسم، دستان من بزرگ و کلفت است

تمرین:
آیا شما نیز خودتان را به شیوه ای منفی با دیگران مقایسه میکنید؟ در اینصورت لطفا چند دقیقه وقت بگذارید و شروع کنید به شناسایی و یادداشت آنها.
………………………..

 

۵- تعمیم کلی و گسترده
اگردررفتارهای خودتان خوب دقت کرده باشید، احتمالا متوجه این نکته شده اید که خیلی از اوقات فقط با «یک نمونه یا قطعه ای کوچک» به یکسری تعمیم های کلی، فراگیر و گسترده دست می زنید.
یعنی چی؟
به این مثالها دقت کنید:
• خنده ام باعث می شود چهره ام کلاً خراب بشه و وحشتناک دیده بشه!
• همه مردم می فهمند که موهایم درحال خراب شدن و ریزشند!
• همیشه وقتی یک کار مهم دارم، وسطش یک مشکلی برام پیش میاد!
• هیچ وقت کارهای من بخیروخوشی تمام نمی شود!
درهمه این مثالها همانطور که می بینید،این افراد با استفاده ازکلماتی چون هرگز،همیشه،کلاً،همه،هیچ،تماماً، ابداً، بصورت مطلق یک مورد جزیی را به کل یک وضعیت تعمیم میدهند.

 

تمرین:
اگر شما نیز خواسته یا ناخواسته به چنین تعمیم هایی افراطی در ارتباط با ظاهر و بدن تان، مبادرت می ورزید، آنها را شناسایی و یادداشت کنید.
……

 

۶- نگرانی ها
ذهن انسان حسب عادت و تربیتی که در 99.99% آدم ها وجود دارد، به شکل خودکار و اتوماتیک به سراغ پیش فرض ها یا پیش بینی های منفی راجع به آینده می رود. الگویی که معمولا می توان آنرا شناسایی کردن در قالب جملاتی” اگر… چی میشه؟” اظهار می شود. البته ضرورتا این جملات به زبان جاری نمی شود بلکه ممکن است فقط در درون ذهن گفته شود. ولی بارها و بارها تکرار می شود وباعث تولید احساس نگرانی، تشویش، اضطراب و ترس در انسان میگردد.
به چند نمونه از پیش بینی های منفی دقت کنید:
• اگر این(شخص،چیز، مکان،…) را هیچ وقت دوست نداشته باشم، چی میشه؟
• اگربدون آرایش دیده بشم، چی میشه؟
• اگرهیچ وقت درست نشد، چی میشه؟
• اگر نتوانم طرز تفکرم را عوض کنم، چی میشه؟
• اگر مردم بهم بخندند، چی میشه؟

تمرین :
لازم است با استفاده از قدرت و نبوغ و دنبال کردن نخ نگرانی هایی که به شما دست میدهد، این الگوی «اگر …چی میشه» را شناسایی و موارد آنرا یادداشت کنید.
…………..

 

ادامه دارد…

 

نظر شما چیست؟ ( بدون نظر )

تایید کنید که ربات نیستید !!!